Het Stenen Tijdperk dieet

Van de totale wereldbevolking is er nog steeds een deel dat geen last heeft van "beschavingsziekten". Zij zijn allen slank, gezond en sterker dan wij. Arthritis, diabetes, hoge bloeddruk, hart- en vaatziekten, depressie, schizofrenie en kanker zijn vrijwel onbekend.

Wie zijn deze mensen? Het zijn de laatste volkeren die nog leven net als in het Stenen tijdperk. Het zijn maar een paar tientallen stammen meer, maar ze leven nog net zo als een paar miljoen jaren geleden. Wat is het geheim van hun gezondheid?

Hun geheim is hun dieet, hun dagelijkse voeding. Dit dieet wordt wel eens omschreven als het "Paleolithisch dieet".

De basis principes van dit dieet zijn heel eenvoudig. Het bevat al wat je nodig hebt, ergo je gezondheid. De reden dat dit dieet zo gezond is, is ook heel simpel: de natuur heeft er miljoenen jaren over gedaan om je lichaam aan te passen aan je voeding. Dat is allemaal genetisch vastgelegd.

Miljoenen jaren lang was het dieet van Homo sapiens hoofdzakelijk samengesteld uit vlees, vis, wortelen, noten, fruit en bladgroenten. Het bevatte heel weinig suikers en zetmeel.

Granen, bonen en aardappelen konden niet gegeten worden omdat ze in rauwe en wilde toestand oneetbaar, onverteerbaar en zelfs ronduit giftig zijn. Zo’n 10.000 jaar geleden kwam het eerste keerpunt: Homo sapiens ontdekte het koken van voedsel. Dit maakte al die oneetbare gewassen plots eetbaar. En nog belangrijker, je kon ze ook veel makkelijker bewaren voor de winter.

Het was dan ook in die periode dat de mens begon tarwe, rogge, maïs, haver, gerst, rijst, boekweit en gierst te eten. Dit wordt dan ook wel het Neolithische dieet genoemd.

Hierdoor verdubbelde meteen het aantal caloriën dat men binnenkreeg. Samen met betere bewaring zorgde dit voor het volledig verdwijnen van de winterschaarste. Door de langere houdbaarheid werd het ook opportuun om ze te verzamelen en te ruilen, waardoor ook de landbouw onststond. Misschien was het ook een factor die de mens ertoe aanzette om nieuwe territoria op te zoeken, want men kon plots veel makkelijker een voorraad eten meenemen. Granen hebben immers per gewichtseenheid een hoge caloriewaarde. Dat men makkelijk voedsel kon bewaren leidde ook tot een culturele revolutie. Men hoefde minder tijd te besteden aan het verzamelen, waardoor tijd vrijkwam voor andere activiteiten.

Het aantal soorten planten dat kon worden gegeten, nam hierdoor ook erg toe en dat betekende dat een gebied ook meer mensen kon herbergen. Dat zorgde voor een snelle evolutie van het sociale systeem, waar plots concurrentie met omwonenden veel belangrijker werd. In die periode onstaan dus ook de eerste vestigingen met leiders en onderdanen en een overgang van het matriarchale naar het patriarchale systeem.

Granen, bonen, aardappelen en de meeste andere in die periode geïntroduceerde voedingsmiddelen hebben een aantal opvallende kenmerken:

 Ze zijn allemaal van onverteerbaar tot giftig in rauwe toestand. Het koken ervan neutraliseert de meeste gifstoffen, maar niet allemaal.

 Ze bevatten allemaal heel veel zetmeel dat, eens gekookt, snel verteerbaar is en door je organisme snel wordt omgezet in suikers, die resulteren in een hoge bloedsuikerspriegel.

 Ze bevatten allemaal heel weinig of geen vitamine A, vitamine B en vitamine C. Ze bevatten meestal ook weinig mineralen en andere micro-nutriënten.

Laat dit nu juist zijn wat de medische wetenschap vandaag aan ’t ontdekken is. Zetmeel en de toxines uit granen en bonen zijn heel slecht voor ons systeem, maar ze hebben jaren nodig voor ze je systeem zover ontregelen dat je er de belangrijke effecten van gaat merken.

Het is dan ook geen wonder dat diëten zoals het Montignac-dieet sterk aan belangstelling winnen en dat sommigen er zich heel goed bij voelen. Het Montignac-dieet wijkt echter op een aantal belangrijke punten af van het paleolithisch dieet: Zuivel is bij Montignac toegelaten, maar is bij het paleolithisch dieet volledig afwezig. Het is dan ook pas een hele tijd na het ontstaan van landbouw en veeteelt dat zuivel aan ons dieet toegevoegd werd.

Ook in die periode komt de eerste plotse toename van ons hersenvolume aan het licht. Het is paleontologen opgevallen dat de mensheid twee vrij korte periodes heeft beleefd waar ons hersenvolume relatief snel evolueert: Het einde van het Stenen tijdperk en, nog maar heel recent gedetecteerd, het einde van de zeventiende eeuw, of het begin van de Industriële revolutie. Maar dat is het onderwerp van een afzonderlijk artikel.

Wordt vervolgd