Beginpagina > Het doel van Objectief.be > Blog > IP rechten en de keuken
IP rechten en de keuken
donderdag 4 november 2010, door
De wetgeving op het copyright en de intellectuele eigendomsrechten hebben altijd een uitzondering gemaakt voor recepten. Er is geen copyright op recepten. Dat is ook logisch, want er zijn een zeer beperkt aantal basis ingrediënten in de keuken. Geef elk recept copyright en het publiceren van kookboeken wordt onmogelijk. Niemand heeft aan die uitzondering ooit aanstoot aan genomen, want het lijkt even helder als een heldere vijver.
Zelfs de auteurs van kookboeken berusten erin, want ze beseffen maar al te goed dat ooit ieder recept wel eens beschreven raakt en dan zou het niet meer in een ander kookboek kunnen. Zo eenvoudig is het weliswaar niet, maar dat is de basis gedachte.
Ons aller Piet Huysentruyt echter, schijnt te geloven dat aan zijn kookboeken iets meer is, dat wel recht heeft op bescherming van het intellectuele eigendom. Ten minste, ik zag ’m dat verklaren in een interview op TV. Welk programma, of welke zender? Ik heb er geen idee van. Ik ben gewoon geen TV kijker, sorry.
Ik vermoed dat Piet’s team (hij schrijft of maakt die dingen natuurlijk niet zelf) er heel veel werk in gestoken hebben. Niet alleen in de kookboeken, maar in alles wat daarbij komt kijken. Het lijken me allemaal degelijke producten. En natuurlijk zit er ook veel werk in de Piet TV reeks, de Piet kookpotten, de Piet kruiden enz. Maar bescherming onder intellectueel werk? Wat is er intellectueel aan een kookboek? Of een kookpot? Ik zie het niet. Piet probeerde de kijker er van te overtuigen dat zijn kookboeken uniek waren en dat het concept ervan oneindig veel verder ging dan al die andere kookboeken. Ik zie het niet. Misschien ligt dat aan mij, kijk ik gewoon niet genoeg TV om voldoende geïndoctrineerd te zijn door het verschijnsel "Piet".
Er is zo iets als "kook cultuur" of "eet cultuur". Dat zal je mij niet gauw horen ontkennen. Maar heeft die eetcultuur bescherming nodig? Ik denk het wel. We hebben al duizenden beschermde streekproducten en daar zal niemand het nut van ontkennen. Maar moeten we ook kookboeken gaan beschermen?
Het lijkt al een raar idee om mee te beginnen. De "content industrie", de uitgevers van boeken, muziek, beeld, film en ook nog computer programma’s zouden maar al te graag veel strengere copyright wetgeving zien. Maar als je kijkt naar het misbruik dat er dagelijks van gemaakt wordt, wordt je als gewone mens al gauw misselijk. Het "dageijks gebruik" principe wordt veel te vaak vergeten. Dat de organisaties die de rechten van de eigenaars verdedigen, vaak zelf niet zuiver op de graat zijn wat betreft licenties, is maar één ding. Er zijn legio voorbeelden te vinden van illegaal gebruik van software, lettertypes en zelfs muziek door de waakhonden van de industrie zelf. Zelfs de advocaten bureau"s die zich gespecialiseerd hebben in die materie, kopiëren van mekaar dat het een lieve lust is. De eerste rechtszaken liepen al, maar werden snel buiten de rechtbank om geregeld toen ze beseften dat het de zoveelste media catastrofe aan ’t worden was. Als deze heren zelf niet zuiver op de graat zijn, waarom zouden wij ze dan sterkere wetgeving geven die er volgens hen alleen maar gericht moet op zijn de gewone man te vervolgen? Iemand die ook maar één reden kan verzinnen om deze heren te vertrouwen? Ik niet, in ieder geval.
Een recent voorval bewees ook weer maar eens dat het gewoon intimidatie, machtsmisbruik en afpersing is waar we naartoe gaan. Een Vlaamse website die schreef over één van de vele natuurproducten die op de markt zijn en het lef had om daar een beetje negatief over te berichten, zag zich verplicht het artikel offline te zetten. De klacht die ze kregen is buiten elke proportie. Het is pure afpersing. Het merk in kwestie, waar het woord "natuur" in voorkomt, zij het niet op die manier gespeld, zal hier dan ook onbenoemd blijven, om evidente reden. Iedereen binnen de foodies en de bio sfeer houdt dit echter mee in de gaten. Ik kom er dus heel waarschijnlijk ook nog wel op terug.
Ook het patent recht is dezelfde absurde weg aan het gaan. De uitvinders van grafeen, Andre Geim, Konstantin Novoselov en hun team, hebben het bv. niet gepatenteerd omdat ze meteen bedreigd werden door een Amerikaanse multinational met ellenlange en geldverslindende processen als ze’t wel zouden doen. Gelkkig geloofden Andre Geim en z’n medewerkers in de vrijheid van informatie en voelden ze zich er beter bij het aan de wereld te schenken. Ze hebben er dan ook in 2010 de Nobelprijs voor gekregen.
Ik vrees dan ook dat Piet zich voor de kar laat spannen. Voor de kar van een duistere industrie. Ik kan namelijk niet geloven dat hij, moest hij de achtergronden ervan kennen, er even overtuigd van zou zijn. Hij gaf trouwens in het interview al de indruk dat hij besefte dat hij een onverkoopbaar praatje aan ’t maken was. Hij lijkt me een integer man, die achter z’n producten staat. Hoe kan hij dan achter een principe van copyright op recepten staan? Is Piet’s "Hamrolletjes met witloof en puree" zo uniek dat het bescherming hoeft?
Ik hoor het graag van jullie!
Gerelateerde artikels:
RSS 2.0